پتانسيل بازيافت :

بدون شك، در حال حاضر، بازيافت مهم ترين روش براي تسكين و تخفيف مشكل مواد زائد جامد است. زباله همواره به همراه جوامع بشري خواهد بود. با بازيافت مي توان آن را از نظر كمي و كيفي كنترل كرد، ولي نمي توان به طور كلي آن را از بين برد. بازيافت بايد همانند هر صنعت ديگري، اقتصادي باشد. بنابراين، بازيافت فقط به معني جمع آوري مواد براي استفاده مجدد نيست، بلكه ايجاد و توسعه بازار براي فروش مواد بازيافتي نيز هست.

استفاده مجدد و بازيافت مواد:

درصد تركيبات مواد زائد جامد شهري ، نشان مي دهد كه مقادير قابل توجهي مواد ارزشمند و قابل بازيافت مثل كاغذ، پلاستيك، فلزات، شيشه، منسوجات و غيره در آن يافت مي شود. بنابراين بازيافت مواد نه تنها مواد ازرشمندي به دست مي آيد، بلكه، از حجم و وزن مواد كه بايد جمع آوري شده و براي دفع نهايي، حمل و نقل شوند نيز كاسته مي شود. در نتيجه، به زمين كمتري براي دفن نياز خواهد بود.

اجتماعات انساني از دير باز پس از مورد استفاده قرار دادن منابع مختلف طبيعي موجود بر روي كره زمين، قسمت هاي غير قابل مصرف و زائد آن را دفع مي نمودند. اين موضوع مشكل خاصي را براي آنها و محيطشان ايجاد نمي كرد، زيرا تعداد و توزيع انسان هاي موجود بر روي كره زمين به نسبت مساحت اين كره خاكي خيلي كم بود اما امروزه به دليل افزايش تعداد، توزيع و تراكم جمعيت و به دنبال آن تحولات پديد آمده در ميزان و كيفيت مواد مصرفي، معضل توليد و دفع زايدات به نجوي بارزي گريبان گير حيات جوامع بشري به ويژه در شهر ها گرديده است.

يكي از مهمترين اهداف در پردازش زايدات جامد، بازيافت و جداسازي تركيبات باارزش از داخل زباله و تبديل آن به مواد اوليه مي‌باشد. امروزه تكنيك‌هاي مختلفي در جهان براي تفكيك و جداسازي اجراء تركيبي مواد زايد جامد به كار مي‌رود كه مهمترين آنها به شرح زير است.

1ـ تفكيك از مبداء

روش جداسازي و تفكيك در مبداء يكي از مهمترين و كم‌هزينه‌ترين روش‌هاي جداسازي و تفكيك مواد زايد محسوب مي‌گردد. در اين روش زايدات قابل بازيافت پس از جداسازي در منزل، در ظرف‌هاي مخصوص، ذخيره‌سازي شده و توسط خودروهاي ويژه از محل توليد به محل تبديل (بازيافت) حمل مي‌شوند يكي از ويژگي‌هاي اين روش عدم اختلاط و آلودگي مواد زايد و قابل بازيافت با هم و عدم نياز به صرف هزينه‌هاي مازاد مي‌باشد.

2ـ تفكيك در مقصد

در اين روش زايدات قابل بازيافت پس از ورود به مراكز انتقال و يا دفع، توسط روش دستي و با صرف انرژي نيروي انساني و يا توسط انواع سيستم‌هاي مكانيزه همانند سرند، آهن‌ربا، تونل باد و ... از داخل زباله تفكيك و جداسازي مي‌گردند.

محاسن بازيافت:

- توليد كار از طريق ايجاد سيستم هاي جمع آوري و تكنولوژي بازيافت در جوامع مختلف

- ايجاد درآمد و استفاده از مواد بازيافتي در زباله

- عدم وابستگي به خارج براي خريد مواد اوليه و خروج ارز از كشور

- كاهش حجم و وزن از زباله و ايجاد تسهيلات لازم در سيستم هاي جمع آوري و حمل زباله

- كاهش هزينه و عمليات دفع زباله حتي صرفه جويي در ذخيره محل دفن تا دو برابر

- صرفه جويي در هزينه هاي جمع آوري و دفع زباله

- احتراز از آلودگي هاي آب، خاك و مواد به علت عدم كاربرد مواد خام در فرآيند توليد

- ملزم كردن مردم به يك نظام ويژه از زمينه كنترل زباله ها در منازل و اماكن توليد زباله

- ايجاد رابطه با كارگران نظافت شهري و احتمال حمايت يبشتر آنان توسط مردم و مسئولان

معايب بازيافت:

- غير مطلوب بودن كيفيت وسايل و لوازمي كه از بازيافت به وجود مي آيد.

- غير بهداشتي بودن اجناس توليدي به علت عدم رعايت موازين بهداشتي در فرآيند توليد.

- عدم استاندارد بودن اجناس توليدي در مقايسه با مواد مشابه

- وجود بازارهاي سياه و ثابت نبودن قيمت خريد و يا فروش مواد

- عدم كنترل سلامتي كارگران شاغل در اين حرفه

پيشنهاد هايي در مورد بازيافت مواد از زباله

- ايجاد ايستگاه بازيافت در هر محل توسط شهرداري يا موسسات خصوصي

- تعويض مواد بازيافتي با مواد بهداشتي كه به حالت تعاوني عرضه مي شود

- كنترل مواد جداسازي شده توسط ماموران ويژه اداره هاي بهداشت محيط محل

- فروش مستقيم مواد به كارخانه هاي مجاور دولتي و خصوصي

- ترتيب دادن تعاوني هاي توليدي كه از مواد بازيافتي استفاده مي كند

- به كارگيري افراد شاغل كه هم اكنون به شكل نيمه مجاز به بازيافت مواد از زباله مبادرت مي‌نمايد.

- استفاده از صنعت، در بازيافت مواد از زباله به نحوي كه براي كشور وابستگي خاصي به وجود نياورده و همگام با ساير برنامه هاي بهداشتي شهر كنترل شود.